TR
Avrasya İşletme ve İktisat Dergisi Yıl:2017  Sayı: 12  Alan: Ekonometri

Selay Giray Yakut, Burcu Kocarık, Özlem Yorulmaz
Demokrasi Algısına Göre Ülkelerin Sınıflandırılması
 
Demokrasi, Antik Yunan kökenli ‘‘demokratia’’ kelimesinden gelmektedir. Bu sözcük halk anlamına gelen ‘‘demos’’ veyönetim anlamındaki‘‘kratos’’kelimelerinin birleşimi olup ‘‘halkın yönetimi’’ yani ülke halkının seçim ve kararlara katılımı anlamına gelmektedir. Genel olarak bakıldığında, ‘‘halkın egemenliği temeline dayanan yönetim biçimi’’ anlamındaki demokrasinin tarihsel süreçte farklı toplumlar tarafından farklı biçimlerde uygulanarak bugüne geldiği görülmektedir. Dolayısıylapolitik, hukuksal ve sosyo-ekonomik yapılara göre toplumların demokrasiyi çeşitli şekillerde yaşadıkları söylenebilir. Ülkelerde demokrasi düzeyinin göstergeleri olarak çeşitli ölçütlerden (örneğin demokrasi indeksi) yararlanılabilmektedir. Bu ölçütler çoğulculuk, insan hakları, hükümet işleyişi, siyasal kültür ve siyasal olmayan boyuttaki göstergelere dayanmaktadır. Konu hakkında yürütülen lieratür taramasında bu indekslerin çeşitli göstergelerle etkileşimlerinin üzerinde durulduğu, ya da belli özellikteki kişilerin demokratik tutumlarının ve bu tutumun çeşitli konularda etkilerinin irdelendiği saptanmıştır. Halbuki ülke bazında da demokrasiye farklı bakış açılarının söz konusu olduğu söylenebilir. Bakış açıları ile kastedilen; demokratik bir takım değerlere verilen önem, ilgili karakteristiklere yüklenen anlamdır. Bu çalışmada, 59 ülkede demokrasinin temel (başlıca) karakteristiklerine verilen önem Dünya Değerler Anketi verilerinden (2014) hareketle değerlendirilmiştir. Öncelikle, her ülke için seçili veri setinde yer alan ‘‘demokrasinin karakteristikleri’’ isimli değişkenlerin merkezi eğilim ölçüsü hesaplanarak yeni bir veri seti (ülkeler veri seti) oluşturulmuştur. Oluşturulan bu veri seti üzerinde ilk olarak demokrasinin karakteristikleri arasındaki ilişki yapısı çeşitli tekniklerle analiz edilerek ulaşılan bulgular yorumlanmıştır. Daha sonra demokrasinin karakteristiklerine verilen önem bakımından alternatif kümeleme teknikleri ile sınıflandırılmıştır. Uygulama sonucunda oluşan ülke gruplarının benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koyularak, Türkiye’nin yeri irdelenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Çok Değişkenli İstatistiksel Analiz, Uygulamalı İstatistik, Dünya Değerler Anketi, Demokrasi Karakteristikleri (Demokrasi Algısı).


Classification of Countries According to Public Perception of Democracy
 
The term democracy is derived from Greek demokratia, which is a composite of Demos (people) and Kratos (rule, power). Demos-kratos corresponds to “power to people” meaning that people decide the laws that will govern their land. Conventionally democracy is a system of government based on popular sovereignty. However, it is seen that the forms/principles of democracy have been applied differently by communities throughout the history. Therefore it can be said that socioeconomic, political and constitutional structures of communities might form the democratic way of life.To evaluate the levels of democracy of countries various measures used in the literature (e.g. democracy index). These measures are calculated considering pluralism, civil liberties, functioning of government, political culture, and performance of non-political dimensions of countries.The literature review indicates that most of the studies examine the relation between democracy index and socio-economic variables. However, public perception of democracy is important as well.In this study, the importance given to main characteristics of democracy of 59 countries’ have been evaluated considering World Values Survey data (2010-2014). Firstly, a new dataset has been defined using central tendency measures and the relationship between main characteristics of democracy has been studied. Afterwards, countries have been classified according to main characteristics of democracy. The classification process has been considered using both classical and robust multivariate statistical approaches. Lastly, the similarities and differences between country groups, and the place of Turkey among these countries have been examined.

Keywords: Applied Statistics, Multivariate Statistical Analysis, World Values Survey, Characteristics of Democracy


Detay

İÇERİK